Jawność posiedzeń w postępowaniu karnym

       W istotnej uchwale składu aż 7 sędziów z 28 marca 2012 roku ( w sprawie o sygn. akt I KZP 26/11) Sąd Najwyższy stwierdził, że w postępowaniu karnym jawne są posiedzenia, na których sąd „rozpoznaje lub rozstrzyga sprawę” w rozumieniu art. 42 § 2 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych.

Pojęcie „sprawa”, interpretowane przy uwzględnieniu treści art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, oznacza sprawę w zakresie głównego przedmiotu postępowania, a także kwestii incydentalnej, która związana jest z możliwą ingerencją w sferę podstawowych praw zagwarantowanych przepisami Konstytucji. Wyłączenie jawności posiedzenia, na którym sąd rozpoznaje lub rozstrzyga sprawę, dopuszczalne jest jedynie w wypadku przewidzianym w ustawie (art. 42 § 3 u.s.p.). W uzasadnieniu swojego orzeczenia Sąd Najwyższy stwierdził, że w kodeksie postępowania karego nie ma przepisu, który bezpośrednio wskazywałby  na jawność posiedzeń sądowych.

 Sąd Najwyższy zauważył również, iż niezasadne byłoby interpretowanie norm konstytuujących jawność posiedzeń sądowych w drodze rozumowania  a contrario ( w drodze przeciwieństwa) z przepisów przewidujących ich niejawność, ponieważ takich przepisów jest niewiele i dotyczą właściwie jedynie szczególnych sytuacji, jak np. w razie konieczności ochrony tajemnicy informacji niejawnych, czy np. w celu rozstrzygnięcia w przedmiocie zachowania w tajemnicy okoliczności umożliwiających ujawnienie świadka anonimowego, które objęte przecież są tajemnicą jako informacja niejawna (art. 184 § 1, 5 i  §  8 k.p.k.), a także oczywiście, gdy Sąd przesłuchuje się świadka – pokrzywdzonego lub świadka  nie mającego 15 lat w chwili przesłuchania.

Orzekanie o prawach danej strony postępowania, w szczególności oskarżonego następować może również, gdy przedmiotem rozpoznania i rozstrzygnięcia jest zagadnienie incydentalne z punktu widzenia głównego przedmiotu procesu, ale jednocześnie doniosłe z uwagi na uwikłanie interesów stron, o których prawach sąd rozstrzyga. Zważywszy na przedmiot posiedzeń sądu w postępowaniu karnym należy zauważyć, że  jawne muszą być wszystkie te posiedzenia, na których Sąd orzeka się  głównym przedmiocie procesu, ale i inne, na których orzeka się o istotnych prawach uczestników postępowania, czyli np. wniosek o skazanie bez rozprawy złożony w trybie art. 335 k.p.k. (art. 343 k.p.k.) albo orzeka się w przedmiocie warunkowego umorzenia postępowania (art. 342 k.p.k). Odmienna sytuacja zachodzi w sytuacji rozpoznawania i rozstrzygania  zagadnień incydentalnych.

Takie posiedzenia jawne nie muszą co do zasady być jawne. Jako przykład można wymienić rozstrzyganie w przedmiocie przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi niż właściwy miejscowo, bądź w kwestii przyjęcia poręczenia osoby godnej zaufania na podstawie art.  272 k.p.k.  Wówczas bowiem Sąd nie rozpoznaje i nie rozstrzygania danej sprawy, ale jedynie podejmuje decyzje i incydentalne, czyli pomocnicze dla danej sprawy.

Dodatkowe informacje:

http://dziurkiewicz.eu/2013/10/zawieszenie-kary-uprzednio-odroczonej/

adwokat Legionowo

Następny artykuł Poprzedni artykuł
tel. kom. 664 176 197
tel. stac. (22) 273 68 61

kancelaria@dziurkiewicz.eu
lukasz.dziurkiewicz@onet.pl

Adres:
Łukasz Dziurkiewicz
Kancelaria Adwokacka
Aleje Jerozolimskie 29 lok. 24
00-508 Warszawa

Godziny urzędowania:
pon.-pią. 10.00-18.00

Przelewy: Idea Bank S.A. nr rachunku:
85 1950 0001 2006 0151 9718 0002
kod SWIFT Idea Bank S.A. : IEEAPLPA
newsletter software